Archipel

Beleef architectuur!

LAND USE & DENSITEIT door Leo Van Broeck Lezing

© emi-architekten

Housing in Zürich door Christian Inderbitzin Lezing

© emi-architekten
/2016

lezing + tentoonstelling Tentoonstelling

/05/2016

Ticino en Milaan Reis

Joachim Declerck (AWB) & bureau TRANS & advokaat Wim Rasschaert Lezing

Lezing LAND USE & DENSITEIT door Leo Van Broeck

Turbinezaal De Centrale, Gent

Dè uitdaging voor onze overbevolkte en te klein geworden planeet is een totale herschikking van ons ruimtegebruik. Specifiek voor Vlaanderen is de diagnose dubbel pijnlijk: meer dan 32% bebouwde oppervlakte, en bovendien is dat gebeurd op de meest gefragmenteerde manier. Iedereen woont zowat overal, het verkavelingsmodel heeft de steden doen leeg lopen en het platteland kapotgemaakt. Leo Van Broeck reflecteert over ruimtegebruik en densiteit en koppelt dit aan eigen werk.

Lezing Housing in Zürich door Christian Inderbitzin

Campus Sint-Lucas, Auditorium A3, Gent

Hoewel de Zwitserse architectuur vooral bekend staat om haar vaak ascetische verschijning, wordt de laatste jaren de grenzen verlegd. In het werk van Edelaar Mosayebi Inderbitzin architecten ontdekken we nieuwe woningbouwarchitectuur die het wonen herdenkt en in nieuwe vormen giet.

Lezing door Elli Mosayebi (CH)

Gent

In de maand mei trekt Archipel naar Noord-Italië, meer bepaald naar Milaan en Ticino. In het kader van deze reis nodigen we Elli Mosayebi uit, een Zwitserse architecte, die het werk van de Italiaanse modernist Dominioni in detail bestudeerde.

/2016

Tentoonstelling lezing + tentoonstelling

Design Museum Gent, Gent

Praten over de individuele woning in Japan gaat over het aanpakken van een actueel thema binnen de architectuur en over het richten van de blik op de stedelijkheid en de samenleving in het algemeen. In deze tentoonstelling overschrijdt de woning het strikte kader van het vormen van een antwoord op een bepaald programma. Praten over de hedendaagse woning in Japan, gaat in eerste instantie over het tonen van de relatie tot de levende geschiedenis en de wisselwerking tussen beide.

/05/2016

Reis Ticino en Milaan

De voorbije drie decennia is Italië voor de Archipelgrim eigenlijk een blinde vlek gebleven. Op de Veneto en een aantal Biënnale bezoeken aan Venetië na, bleef de (hedendaagse) Italiaanse architectuur onbekend en onbemind. Archipel trekt naar de prachtige streek van Ticino, Bergamo, Milaan … op zoek naar vergeten parels binnen het Italiaans modernisme, en naar verrassende hedendaagse realisaties.

Lezing Joachim Declerck (AWB) & bureau TRANS & advokaat Wim Rasschaert

Loods 019, Gent

Tegen 2050 zal Vlaanderen naar schatting 1 miljoen meer mensen tellen dan vandaag. Dat zijn 7 miljoen mensen die allemaal betaalbaar en goed willen wonen op dezelfde beperkte ruimte in Vlaanderen. Dat realiseren, vraagt aanpassingen in hoe en waar we wonen.
Joachim Declerck (Architecture Workroom Brussels) licht de pilootprojecten Wonen toe en gaat in gesprek met Wim Rasschaert (advocaat en spilfiguur in het pilootproject “Nieuwe coalities voor het wonen” in Turnhout, Schorvoort) en het architectenbureau TRANS architectuur | stedenbouw

2016: WONEN.

Archipel ontwikkelt haar programma sinds enkele jaren vanuit een specifiek thema.
Voor 2016 is dat “WONEN”.
Wonen in al zijn aspecten en invalshoeken, theoretisch analyserend of letterlijk opbouwend vanuit praktijkervaring. Ecologie, Densiteit, Leefbaarheid en Transport, Hoogbouw, Laagbouw,Collectief of Individueel. Toekomst en verleden als leidraad. Wat is hier de rol van architectuur?

Tegen 2030 moeten 330.000 bijkomende gezinnen gehuisvest worden. Voor een deel daarvan zullen nieuwe woningen moeten worden gebouwd. Hoe kunnen deze woningen bijdragen tot een beter ruimtelijk beleid in Vlaanderen, dat een verdere suburbanisatie en versnippering van het woonareaal tegengaat? Hoe kunnen we aantrekkelijke en betaalbare woonomgevingen realiseren op een sociaal geïntegreerde wijze? Hoe kunnen we individuele woonwensen opvangen met minder maatschappelijke lasten en kosten? Met welke woonprojecten kunnen we daadwerkelijk een trendbreuk realiseren in de Vlaamse woningproductie? Binnen het huidige discours over mogelijke oplossingen voor diverse, acute woonproblematieken in Vlaanderen worden nieuwe, collectieve woonvormen vaak naar voren geschoven. De toenemende bevolking, veranderende gezinsstructuren en de afnemende hoeveelheid vrije ruimte dwingen onze generatie om creatiever om te springen met wonen en ontwerpen. De vaste waarden en tradities die lange tijd golden als excuus voor de zogenaamde baksteen in de maag van alle Belgen komen al lange tijd niet meer overeen met de noden van de acute maatschappelijke woonproblematiek. Wij moeten het traditionele woonmodel herdefiniëren en nieuwe, duurzamere woonmodellen ontwikkelen.
Vlaanderen blijft de meest versnipperde en verkavelde regio van Europa. Het ruimtebeslag van de harde functies als wonen, industrie, intensieve landbouw, wegen en mobiliteit is groot. Ondanks de beperkte oppervlakte en een hoge bevolkingsdichtheid springen we allerminst zuinig om met de ruimte. Bebouwing in Vlaanderen is zeer sterk verspreid, zonder duidelijk patroon. Nog steeds bebouwen of verharden we dagelijks 7,5 ha (of 15 voetbalvelden) ten koste van de open ruimte. Vlaanderen heeft – na Monaco en Vaticaanstad – de grootste verharde oppervlakte per vierkante meter ter wereld en het dichtste wegennet van Europa. Als Vlaanderen aan hetzelfde tempo open ruimte blijft innemen zal, volgens een studie van de KULeuven, in 2050 meer dan 40% van de beschikbare ruimte volgebouwd zijn. De stadsvlucht van de vorige decennia heeft ervoor gezorgd dat het wonen vooral gebeurt in grote verkavelingen in buitengebieden, in verspreide bebouwing en lintbebouwing, met lage dichtheid. Hierdoor zijn er teveel verkeersgenererende functies zoals baanwinkels, winkelcentra, bedrijventerreinen. Natuurgebieden worden opgeknipt en zijn te klein en te versnipperd, waardoor ze kwetsbare dier- en plantensoorten verliezen. Vlaanderen is één van de dunst beboste gebieden van Europa en toch wordt er nog veel bos gekapt. Als we niets doen en Vlaanderen aan dit tempo open ruimte blijft innemen, zal tegen 2050 de Vlaamse ruit bijna helemaal volgebouwd zijn. De huidige situatie dient een halt te worden toegeroepen! Op welke manier kan er gestreefd worden naar een goede leefomgeving? Hoe kan betaalbaar en goed wonen gerealiseerd worden? Kwaliteitsvol wonen is immers de uitdrukking van het functioneren van een samenleving, van het functioneren van een beleid. De huidige woonconcepten zijn achterhaald. Het traditionele wonen wordt uitgedaagd door innovatieve woontypologieën. Niet alleen de woonvorm dient herdacht te worden, ook dienen we op zoek te gaan naar nieuwe vormen van collectief opdrachtgeverschap en andere visies op grondgebruik. Maatschappelijke uitdagingen zoals grondschaarste, betaalbaarheid, milieubescherming, mobiliteit, vergrijzing en gezinsverdunning, zijn daar onlosmakelijk mee verbonden.
Archipel zoomt in 2016 in op wonen en stelde een jaarprogramma samen dat diverse aspecten van deze zoektocht naar oplossingen in de kijker wil zetten om te sensibiliseren, om na te denken, om het roer om te gooien.

In naam van het Archipelteam,
Hera Van Sande